26. januar 2019

Ole E. Rølvaag: Giants in the Earth (1927)

Ole Edvard Rølvaag utvandra til USA i 1896. Han var professor (ved St. Olaf College i Northfield, Minnesota) og forfattar. Dette er hovudverket hans. Boka kom fyrst ut på norsk, som to separate romanar - I de dage (1924) og Riket grundlægges (1925).

Historia er kanskje ikkje den mest originale: Ei gruppe innvandrarar er på veg over prærien, finn eit område dei likar, og gjer sitt best for å skapa seg ein heim. Boka fungerer likevel godt, og det er det fleire grunnar til. Personane i boka er ulike nok til at det vert spenning mellom dei. Boka er godt komponert. Rølvaag skriv godt.

Hovudpersonane er ekteparet Per Hansa og Beret. Dei kjem frå Helgeland, og har utvandra saman med Hans Olsa og kona hans, Tønseten og kona hans, og to ugifte brør. Per Hansa er ein evig optimist, han går inn i det nye tilveret med liv og lyst, tener pengar og er ein god hjelpar for dei andre. Beret er tyngre til sinns - ho fattar ikkje korleis dei kan greia seg ute på prærien. Her er ikkje folk, her er ikkje fjell, her er ikkje hjelp å få om noko skal skje. Og det skjer mykje, dei kjempar mot veret, dei kjempar med grashopper, dei slit med å vera bønder (i Noreg var dei fiskarar), men dei held hovudet over vatnet. I alle fall gjennom det meste av boka.

Guffen tilrår.

Meir utvandring på kulturguffebloggen
L.A. Stenholt: Knute Nelson (1896)
Johan Bojer: Vår egen stamme (1924)
Ole E. Rølvaag: Peder Victorious (1929)
Hjalmar R. Holand: The Kensington Stone (1932)
Hjalmar R. Holand: My First Eighty Years (1957)
Erik Wahlgren: The Kensington Stone, a Mystery Solved (1958)
Alfred Hauge: Cleng Peerson. Hundevakt (1961)
Hjalmar R. Holand: A Pre-Columbian Crusade to America (1962)
Gudrun Hovde Gvåle: O.E. Rølvaag. Nordmann og amerikanar (1962)
Alfred Hauge: Gå vest - (1963)
Alfred Hauge: Cleng Peerson. Landkjenning (1964)
Alfred Hauge: Cleng Peerson. Ankerfeste (1965)
Theodore C. Blegen: The Kensington Rune Stone (1968)
Einar Haugen: Norsk i Amerika (1975)
Anders Buraas: De reiste ut (1982)
Lars Chr. Sande (red.): De som dro ut (1986)
Gjerde & Qualey: Norwegians in Minnesota (2002)
Sverre Mørkhagen: Farvel Norge (2008)
Garrison Keillor: Life among the Lutherans (2009)
Gotaas og Kvarsvik: Ørkenen Sur (2010)
Sverre Mørkhagen: Drømmen om Amerika (2012)
Sverre Mørkhagen: Det norske Amerika (2014)
Odd S. Lovoll: Across the Deep Blue Sea (2015)
Odd S. Lovoll: Two Homelands (2018)

Ingen kommentarer:

Legg inn en kommentar