Bergsveinn Birgisson: Soga om vêret (2003)

Dette er debutboka til Birgisson. Handlinga er lagt til Geirmundarfjord, nordvest på Island, der omtrent alle lever av fiske. Eg-personen i boka, Halldor, skriv dagbok. Ordføraren i bygda finn denne dagboka, legg til litt der lesaren treng litt bakgrunnsstoff, og sender manuskriptet inn til eit forlag.

Bygda er dominert av menn, for å seia det forsiktig. Dei fleste av personane i bygda er ungkarar, som stort sett berre fiskar og klagar på lover og reglar. I litt Kardemommeby-ånd finn dei ut at dei må ha ei kvinne til å stella for dei, og dei set inn ei lysing i ei avis nærare sivilisasjonen. Den fyrste som kjem held ut i to veker, den andre vert litt lenger.

Det er ei fin bok. Tittelen viser til korleis veret styrer kvardagen deira - er veret for dårleg, går dei ikkje ut på havet. Det er dei dagane Halldor har tid til å skriva dagbok. Både i dagboka, og gjennom møta med ein diktar og ein filosof og ein prest viser han at både han og fleire av dei andre tenkjer på mangt og mykje. Dei drøftar religion, dei drøftar litteratur, dei drøftar kjærleik, men mest av alt drøftar dei hav og fisk.

Guffen tilrår.

Meir Birgisson på kulturguffebloggen
Svar på brev frå Helga (2010)

Bergsveinn Birgisson: Svar på brev frå Helga (2010)

Ein gamal bonde på Island ser tilbake på livet sitt, i form av eit brev han skriv til Helga, ei kvinne han hadde eit kort forhold til for mange, mange år sidan. Han fortel det heile som om ho ikkje veit kva som skjedde, han fortel om korleis dei to, sjølv om begge var gifte på kvar sin kant, fann kvarandre og gjekk frå kvarandre, korleis ho flytta inn til Reykjavik medan han sat att på garden, og tenkte på ho kvar einaste dag som gjekk.

Han er djupt forankra i det islandske. Han refererer til sogelitteraturen, han er innom folketrua, og er skeptisk til alt moderniteten har ført med seg. Det var ei av grunngjevingane han brukte då han ikkje ville flytta med ho til byen; der vert all fantasi og skaparevne drepen, der vert ikkje lenger islendingar islendingar. Dei to fekk ei dotter, og det må ha gjort vondt for han å sjå at gjorde noko så forkasteleg som å få seg jobb som hallodame i fjernsynet. Nokre år tidlegare hadde ho vitja han og mellom anna fortalt kor rock'n'roll livet i Reykjavik var; måten han seinare kvittar seg med fjernsynet sitt på er klassisk rock'n'roll.

Det er mykje klaging i brevet. Han angrar på at han lot Helga gå, men mest klagar han over korleis samfunnet har endra seg. Han er djupt rotfesta i bondesamfunnet. Å svika kona si er heilt greitt; å sei frå seg garden som har vore lenge i ætta er heilt utenkjeleg. Han bruker òg metaforar frå jordbruket når han i brevet skildrar Helga: Når han skal skildra kor fint det var å sjå ho naken i sola, er det einaste han kan jamføra det med den gongen han fekk ein flunkande ny Farmall-traktor. Ein annan stad fortel han at han har kokt seg suppe på eit torskehovud, og det smaka så godt! Tranen rann nedover haka hans, og kva tenkjer han i ei slik stund? At kyssa hennar var endå meir søte og fulle av lyst enn dette.

Boka er framifrå omsett av Johannes Gjerdåker.

Guffen tilrår.

Meir Birgisson på kulturguffebloggen
Soga om vêret (2003)